Kifid: bank moet de teveel betaalde rente terugbetalen

Op 21 januari 2019 heeft de Commissie van Beroep bij het Kifid een tweetal belangrijke uitspraken gedaan over het probleem met de doorlopende kredieten (nr. 2019-004 en nr. 2019-005). De consumenten hadden banken gevraagd om de te veel betaalde rente terug te betalen, omdat deze banken hun rentewijzigingsbevoegdheid op een onaanvaardbare wijze hadden toegepast. De commissie oordeelde in deze zaken dat de banken (dochtermaatschappijen van de Interbank) gehouden waren om de teveel betaalde rente terug te betalen.

Banken mogen de rente wijzigen, maar…

Banken hebben op basis van de kredietovereenkomst en de algemene voorwaarden de bevoegdheid om het variabele rentetarief van een doorlopend krediet te wijzigen. Banken mogen deze bevoegdheid niet gebruiken op een wijze die naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is (ex artikel 6:248 lid 2 BW). Of dat het geval is moet volgens vaste jurisprudentie gekeken worden naar alle omstandigheden van het geval. Onder andere is van belang of een bank bij het vaststellen van het rentetarief de ontwikkelingen op de geld- en/of kapitaalmarkt heeft gevolgd. Wanneer blijkt dat de bank de rente niet mocht wijzigen, dan is de bank gehouden om de teveel betaalde rente terug te betalen.

Bank moet de marktrente volgen

In beide uitspraken stond de vraag centraal of de bank de kredietvergoeding (rente) mocht wijzigen zoals zij dat heeft gedaan. De bank heeft deze bevoegdheid, maar het was voor consumenten onduidelijk hoe de kredietvergoeding (de rente) was samengesteld en/of opgebouwd. Ook waren de consumenten niet geïnformeerd over de omstandigheden waaronder de banken van de wijzigingsbevoegdheid gebruikmaakten. Daarom mochten de consumenten verwachten dat de kredietvergoeding (de rente) op hun doorlopend krediet de beweging zou volgen van (in de pas blijven met) de markrente. De bank werd in deze zaken veroordeeld om de teveel betaalde rente aan de consumenten terug te betalen.

Eerdere uitspraken niet goed gegaan

In de eerdere uitspraken van het Kifid zijn soortgelijke claims afgewezen, omdat de consument niet kon aantonen dat het rentetarief “alleen” gekoppeld was aan een externe factor (bijvoorbeeld: driemaands Euribor-tarief). Volgens het Kifid mocht de bank daarom ook andere ontwikkelingen of factoren (bijvoorbeeld: fundingskosten, de kosten voor bedrijfsvoering en concurrentieoverwegingen) meenemen bij het bepalen van de rente. In deze uitspraken oordeelde het Kifid echter dat, ook in het geval dat de consument niet de beschikking had over de prospectus of brochure waarin alleen in meer of minder algemene bewoordingen erop is gewezen dat de “rente mee verandert als de rentestand verandert”, dit niet automatisch betekent dat de claim kansloos is. In veel zaken zijn de vorderingen consumenten helaas wel op die grond afgewezen. Met deze nieuwe uitspraken in de hand kunnen de consumenten, die zonder compensatie achter zijn gebleven, alsnog de bank aanspreken om de teveel betaalde rente terug te betalen.

Conclusie

Ook als de uitspraken van het Kifid in het voordeel van de consumenten zijn gevallen, blijft een aanzienlijk aantal consumenten zonder compensatie achter. Deze consumenten staan dus niet met lege handen. Het advies is om alsnog een advocaat in te schakelen die de bank aanspreekt om de teveel betaalde rente terug te betalen.

Vragen?

Neemt gerust contact met mij op voor vragen over dit artikel of als u een andere vraag heeft op het gebied van financieel recht, dan kunt u contact opnemen met de advocaat financieel recht: de heer mr. P.A. (Pietro) Bonaparte, bel hem of stuur hem een berichtje via WhatsApp op zijn telefoonnummer 06 21 88 87 94 of stuur een e-mail naar pietrobonaparte@siebenadvocaten.nl.

^ Naar boven